W centrum Polski, w otulinie Spalskiego Parku Krajobrazowego, znajduje się miejsce o wyjątkowym charakterze. Turkusowa woda zalanego wyrobiska, mlecznoniebieskie oraz szarożółte skarpy złoża tworzą krajobraz przypominający scenerię z innej planety. To właśnie tutaj, około 200 milionów lat temu, panował klimat tropikalny, a obszar pokrywały płytkie, ciepłe morza jurajskie. Żyjące w nich organizmy stworzyły podwaliny pod powstanie unikalnego złoża chalcedonitu.
Historia kopalni chalcedonitu w Inowłodzu
Kopalnia chalcedonitu w Inowłodzu powstała w 1970 roku. Początkowo pozyskiwane kruszywo wykorzystywano głównie przy budowie dróg. Dopiero późniejsze badania wykazały, że złoże ma wyjątkowe właściwości oraz bardzo ograniczony obszar występowania. Zawartość krzemionki SiO₂ w skale przekracza 94%, a sama krzemionka ma pochodzenie organiczne i występuje w postaci skrytokrystalicznej oraz amorficznej.
Chalcedonit – wyjątkowy surowiec o niezwykłych właściwościach
Od 2017 roku wydobycie prowadzi firma Crusil Sp. z o.o. Dla marki chalcedonit stał się nie tylko cennym surowcem, ale również źródłem inspiracji do tworzenia innowacyjnych produktów. Dział badawczo-rozwojowy firmy nieustannie pracuje nad nowymi zastosowaniami chalcedonitu, czego efektem są m.in. zgłoszenia patentowe PL 243510 B1 oraz P.445322.
Zasoby złoża Teofilów
Zasoby bilansowe złoża Teofilów na dzień 31.12.2023 roku wynoszą około 23 mln ton. Chalcedonit jest jedyną kopaliną występującą w złożu i pojawia się w dwóch odmianach kolorystycznych: mlecznoniebieskiej, o nierównym i gładkim przełamie, oraz szarożółtej, o szorstkiej powierzchni przełamu.
Jak wydobywany i przetwarzany jest chalcedonit?
Eksploatacja odbywa się wgłębnie, systemem ścianowym. Proces przerobu kopaliny jest wieloetapowy. Najpierw chalcedonit poddawany jest kruszeniu i płukaniu, następnie kruszywo o frakcji 10–30 mm trafia do sortowania optycznego, które pozwala usunąć zanieczyszczenia. Tak przygotowany materiał przechodzi dalszy proces rozdrabniania w młynie walcowym wysokociśnieniowym. Po wysuszeniu i przesianiu na odpowiednie frakcje staje się bazą do produkcji specjalistycznych wyrobów.
Produkty CRUSIL powstające z chalcedonitu
Crusil wykorzystuje chalcedonit w wielu obszarach swojej działalności. W ofercie firmy znajdują się m.in. kompletny system tarasowy z innowacyjnymi płytami DuoProCeram 4.0, złoża filtracyjne SkySil do uzdatniania wody przeznaczonej do spożycia oraz specjalistyczna chemia budowlana Chalcedonite Active Technology, bazująca na unikalnych właściwościach chalcedonitu.
Kopalnia chalcedonitu jako źródło inspiracji
Kopalnia w Inowłodzu to jednak nie tylko miejsce wydobycia. Jej niezwykła sceneria przyciąga artystów, fotografów i twórców filmowych. Odbywały się tu liczne sesje zdjęciowe, nagrania reklam telewizyjnych, filmów oraz seriali, w tym kultowego „Czterej pancerni i pies”.
Chalcedonit z Inowłodza to surowiec wyjątkowy – zarówno pod względem geologicznym, jak i technologicznym. Dzięki połączeniu naturalnego pochodzenia, unikalnych właściwości i nowoczesnego zaplecza badawczo-produkcyjnego Crusil tworzy produkty, które znajdują zastosowanie w budownictwie, architekturze krajobrazu oraz technologii uzdatniania wody.
